Mobile menu
دوشنبه, 14 مهر 1393 ساعت 16:09

مدیریت ریسک‌ آشکار و تلویحی

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

مدیریت ریسک‌ آشکار و تلویحی
Dr David Hillson FIRM, HonFAPM, PMI Fellow

پیشگفتار آریانا :
کمتر کسی است که در حوزه ریسک پروژه ها کار کند و نام دیوید هیلسون مشهور به دکتر ریسک را نشنیده باشد.
این سخنران و صاحبنظر مشهور انگلیسی از برجسته ترین و فعالترین نویسندگان حوزه مدیریت ریسک پروژه در دنیاست که نشریات الکترونیکی ماهانه علمی او در حوزه مدیریت ریسک زبانزد خاص و عام است.
نکته جالب اینکه به همت برخی از علاقمندان ایرانی برخی مقالات وی به فارسی ترجمه و در سایت ایشان درج می شود به همین دلیل مناسب دیدیم که از وی خواهش کنیم تا یکی از مقالات فارسی خود در حوزه مدیریت ریسک پروژه ها را برای انتشار توسط آریانا برایمان ارسال کنند که ایشان نیز متواضعانه این خواسته را با ارسال مقاله زیر پذیرفت


آیا تا به حال پرسیده اید "پروژه شما تا چه اندازه ریسکی است؟"؟ بیشتر مدیران پروژه پاسخ به این پرسش را سخت می یابند. [فرآیند] شناسایی ریسک شما همه ریسک هایی را که شناخته اید فهرست می کند و این ریسک ها برای مراقبت و واکنش نشان دادن رتبه بندی می شوند؛ پاسخ های آنها و مسوولین پاسخ ها مشخص می شوند. ولی فهرست ریسک ها چگونه می تواند پرسش "چه اندازه ریسکی" را پاسخ دهد؟ ما مفهوم متفاوتی برای توصیف سطح کلی ریسک پروژه نیاز داریم که متفاوت از ریسک های منفردی است که باید مدیریت شوند.


موسسه مدیریت پروژه (PMI) این پرسش را در استاندارد کاربردی برای مدیریت ریسک پروژه با دو تعریف مجزا از ریسک پاسخ داده است. نخست ریسک انفرادی است که به عنوان "رویداد یا شرایطی غیر قطعی که اگر روی دهد تاثیری مثبت یا منفی بر یکی از اهداف پروژه دارد" تعریف نموده است. این موسسه همچنین ریسک کلی پروژه را به عنوان "تاثیر عدم قطعیت بر پروژه به صورت کلی" تعریف کرده. انجمن مدیریت پروژه انگلیس (APM) نیز دو تعریف مشابه برای ریسک در پیکره دانش مدیریت پروژه اش دارد.
این مفاهیم دوگانه ریسک زمانی که مدیریت ریسک در پروژه را مد نظر داریم مهم و مفیدند. مدیر پروژه در یک سطح وظیفه شناسایی، ارزیابی و مدیریت ریسک های انفرادی را به عهده دارد. و در سطی بالاتر نیازمند پاسخگویی به حامی، مالک و ذینفعان پروژه درباره ریسک کلی پروژه می باشد. این دو سطح ممکن است به عنوان ریسک های موجود در پروژه و ریسک پروژه شناخته شوند.


مدیریت ریسک نیازمند واکنش در هر دوی این سطوح می باشد. ولی فرآیند ریسک نوعی تنها سطح پایین تر یعنی ریسک های انفرادی پروژه را که در بانک ریسک پروژه ثبت می شوند، پیگیری می کند. در نظر گرفتن سطح ریسک پروژه به صورت کلی یا داشتن نگرشی ساخت یافته برای مدیریت ریسک ها در سطح بالاتر، بسیار کمتر رایج است. ما در اینجا آشکارا داریم چیز مهمی را از دست می دهیم.


اما چگونه ریسک کلی پروژه شناسایی، ارزیابی و مدیریت می شود؟ نخستین جای پیگیری ریسک کلی پروژه در [مرحله پیش از عقد قرارداد پروژه] یا فاز [امکان سنجی]، زمانی که محدوده و اهداف پروژه دارد شفاف و توافق می شود، می باشد. اینجا حامی یا مالک پروژه منافعی را که انتظار می رود پروژه برآورده کند همراه با سطح ریسکی که می تواند در طول پروژه به صورت کلی تحمل شود، تعیین می کند. هر تصمیمی درباره توازن ریسک-عایدی با ریسک کلی پروژه سرو کار دارد که  ریسک ذاتی مرتبط با محدوده پروژه و منافع مورد انتظار آن را نشان می دهد. در این سطح، ریسک کلی پروژه به طور روشن و شفاف از طریق اتخاذ تصمیم درباره محدوده، ساختار و محتوای پروژه مدیریت می شود.


وقتی این تصمیم ها اتخاذ شد و پروژه آغاز شد، مدیریت ریسک سنتی پروژه می تواند جهت پیگیری شفاف ریسک های انفرادی که  در طول پروژه قراردارند استفاده شود. در نقاط کلیدی در خلال پروژه ارزیابی دوباره ریسک کلی پروه جهت اطمینان ازاینکه آستانه ریسک تعیین شده نقض نشده قبل از بازگشت به مدیریت ریسک های انفرادی، ضروری است.

بنابراین دو سطح مدیریت ریسک پروژه مهم است:
•    مدیریت ریسک تلویحی که ریسک کلی پروژه را از طریق تصمیم گیری برای محدوده، ساختار و محتوای پروژه پیگیری می کند.
•    مدیریت ریسک شفاف که ریسک های انفرادی پروژه را از طریق فرآیند استاندارد مدیریت ریسک شناسایی، ارزیابی، پاسخگویی و مرور می کند.

ما اگر می خواهیم پرسش "پروژه تا چه اندازه ریسکی است؟" را پاسخ دهیم، باید هر دو نوع ریسک را مدیریت کنیم. 

این دو سطح فقط برای پروژه ها کاربرد ندارند. بلکه می تواند مدیریت ارشد را در درک شدت ریسک کلی کسب و کار و همچنین ریسک های خاصی که باید پیگیری شوند یاری کند. همین درباره ریسک های مربوط به واحدهای تولیدی یا وظیفه ای نیز صدق می کند. در واقع مدیریت ریسک در سطح سازمان ها یا مدیریت ریسک کسب و کار (Enterprise Risk Management) فقط در صورتی درست کار می کند که ما ریسک را هم تلویحی از طریق تصمیم گیری هایمان و هم آشکارا از طریق فرآیندهای ریسکمان پیگیری نماییم.

               

خواندن 3613 دفعه آخرین ویرایش در چهارشنبه, 16 مهر 1393 ساعت 11:24

جوملا فارسی